Make your own free website on Tripod.com
ความรู้รอบตัว
line decor
                                  ใส่ข้อความที่ต้องการค้นหา Custom Search
line decor
ความรู้ทั่วไป
ประวัติศาสตร์
ศาสนาและวัฒนธรรม
สมุนไพรน่ารู้
เกี่ยวกับผู้จัดทำ

 

กระชาย

ชื่ออื่น ๆ : หัวละแอน (ภาคเหนือ), กระชาย (ภาคกลาง), ขิงทราย, ขิงกระชาย (ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ)

ชื่อวิทยาศาสตร์ : ฺำBoesenbergia pandurata Holtt.

วงศ์ : ZINGLBERACEAE

   เป็นไม้ล้มลุก สูงประมาณ 9 ซม. ส่วนกลางของลำต้น เป็นแกนแข็ง มีกาบ หรือโคนใบหุ้ม  ใบ มีกลิ่นหอม ก้านใบแทงขึ้นจากหังในดิน ออกเป็นรัศมีติดผิว ขนาดใบ จะกว้าง 7-9 ซม. ยาว 30-35 ซม. ดอกสีม่วง ออกเป็นช่อ กลีบรองกลีบดอก เชื่อมต่อกัน มีรูปลักษณะเป็นท่อ มีขนโคนเชื่อติดกันเป็นช่อยาว อับเรณูอยู่ใกล้ปลาย  ขยายพันธุ์ด้วย ปักชำเหง้าหรือหัวในดิน ชอบดินร่วน ซุย ระบายน้ำได้ดี ดินเหนียว

     ส่วนที่ใช้เป็นยา คือ ราก  เหง้า หรือ หัวที่อยู่ในดิน  มีสรรพคุณ เป็นยาบำรุงหัวใจ บำรุงกำลัง ใจสั่นหวิว ขับปัสสาวะพิการ แก้บิดมูกเลือด แก้ปวดมวนในท้อง ท้องเดิน ใช้หัวหรือเหง้า ปิ้งไฟใ้หสุก กินกับน้ำปูนใส ถ้าเป็นโรคที่เกี่ยวกับกามตายด้าน หรือบำรุงกำหนัด ใช้นมกระชายดำ และหัวดอง หรือแช่กับเหล้ากิน

 

 


กะเม็ง  ล้างพิษตกค้างจากไต

     ผู้ที่เริ่มเป็นโรคไต  ซึ่งถ้าเป็นไม่นาน  ต้น “กะเม็ง” ทั้ง  2  ชนิด คือ กะเม็งตัวผู้ กับ กะเม็งตัวเมีย แก้ได้  โดยเอาทั้งต้นแบบแห้งชนิดใดชนิดหนึ่ง  จำนวน  1  กำมือ  ต้มกับน้ำจนเดือด  ดื่มครั้งละ  1  แก้ว  เช้า  กลางวัน  เย็น  หรือต้มดื่มแทนน้ำทั้งวันก็ได้  จะช่วยล้างพิษหรือสารตกค้างจากไตจนหมด  ทำให้ไตสมบูรณ์ขึ้น  ร่างกายก็แข็งแรงตามไปด้วย  ไม่มีอาการปวดเมื่อย  ผิวกายไม่ตกกระ  และยังช่วยชะลอความแก่เพราะไตดีขึ้นนั่นเอง  ผิวพรรณสดใสอีกด้วย
   กะเม็งตัวผู้  เป็นหญ้ากลีบดอกสีเหลือง  อยู่ในวงศ์  COMPOSITAE  ทั้งต้นสดหรือแห้ง  ต้มหรือทำผงดื่มกินแก้ไอ  แก้อาเจียนเป็นเลือด  บำรุงโลหิต  คนจีนเรียกอึ้งปั้วกีเชา  คนไทยเรียกกะเม็งดอกเหลือง  ส่วนกะเม็งตัวเมีย  หรือ  ECLIPTA PROSTRATA LINN. อยู่ในวงศ์  ASTERACEAE เป็นไม้ล้มลุก  ต้นสูงกว่าครึ่งเมตร  กลีบดอกเป็นสีขาว  ใบ  รากปรุงเป็นยาถ่าย  ทำให้อาเจียน  รากแก้เป็นลมหน้ามืดจากการคลอดบุตร  แก้ท้องเฟ้อ  บำรุงตับ  ม้าม  บำรุงโลหิต  ทั้งต้นแก้มะเร็ง (อาการแผลเรื้อรังเน่าลุกลาม รักษายาก) แก้หืด  แก้หลอดลมอักเสบ  แก้จุกเสียด  แก้กลากเกลื้อน  เป็นยาฝาดสมาน  น้ำคั้นจากต้นใช้รักษาอาการดีซ่านดีมาก

เตยหอม  ขับหินปูนตามข้อได้
   ตำรายาแผนไทยระบุว่า “เตยหอม” นอกจากมีประโยชน์ทางอาหาร และเป็นสมันไพรรักษาได้หลายอย่างแล้ว  ถ้าเอาใบสด   จำนวน  4  ใบ   พร้อมใบสดรางจืด  8  ใบ  ต้มกับน้ำ  1  ลิตร  จนเดือดและเคี่ยว  15  นาที  ดื่มขณะอุ่นครั้งละครึ่งแก้ว  เช้า  กลางวัน  เย็น  จะช่วยขับหินปูนตามข้อต่อให้ออกได้ และทำให้ไม่ปวดข้อเดินได้สะดวกอีกด้วย  ต้มดื่มติดต่อกัน  3  วัน  เว้น  1  อาทิตกย์ต้มดื่มต่อ  และสามารถต้มดื่มได้เรื่อย ๆ  ไม่มีอันตรายอะไร
เตยหอม หรือ PANDANUS ODORUS อยู่ในวงศ์ PANDANACEAE  นิยมปลูกตามบ้านและมีใบจำหน่ายตามตลาดสดทั่วไป  ประโยชน์ทางยาเฉพาะ  ใบมีรสเย็นหอม  บำรุงหัวใจให้ชุ่มชื้น  โดยในการทำข้าวกระยาคู  ซึ่งใช้ข้าวน้ำนมกับนมสด  จะต้องใส่ใบเตยหอมด้วย  เมื่อรับประทานแล้ว จะทำให้เกิดกำลัง  มีจิตใจผ่องใส  ต้นและรากใช้เป็นยาขับปัสสาวะ  แก้กระษัยน้ำ  เบาพิการได้ดีมาก
        รางจืด  หรือ  MILLETIA KITYANA อยู่ในวงศ์ PAPILIONEAE เป็นไม้เถาเลื้อย  ดอกสีม่วง  ประโยชน์ทางยา  รางจืด มีรสเย็น  ใช้ถอนพิษและยาเบื่อเมา  ใช้ปรุงเป็นยาเขียวถอนพิษไข้และพิษทั้งปวง  รากและเถากินเป็นยาแก้ร้อนในกระหายน้ำ  แก้พิษร้อนทั้งปวง  ซึ่งคนทั่วไปจะรู้จักและคุ้นเคยกับต้นรางจืดเป็นอย่างดี  และนิยมปลูกในบริเวณบ้านแพร่หลาย  เพื่อใช้ประโยชน์ตามที่กล่าวข้างต้น

 

    
ดีปลี  ปลูกกินผลเป็นยา
     ดีปลี  เป็นพืชสวนครัวชนิดหนึ่ง  ที่ยุคสมัยก่อนนิยมปลูกในบริเวณบ้านกนแพร่หลาย  สามารถใช้ประกอบอาหารได้หลายอย่าง  รสชาติเผ็ดร้อนเหมือนกับพริกไทยอ่อน  ใช้ปรุงอาหารจำพวกแกงเผ็ด  แกงคั่ว  ช่วยดับกลิ่นคาว  ผลสดเคี้ยวกินเป็นผักเคียงได้  ยอดอ่อนใส่ข้าวยำปักษ์ใต้  ผลสดตำเป็นส่วนหนึ่งของเครื่องเทศ และเครื่องแกง  ชนิดต่าง ๆ  ชาวต่างชาตินิยมกันมาก  ปัจจุบัน ในประเทศไทยไม่นิยมปลูกกันแล้ว  คนรุ่นใหม่น้อยคนนักจะรู้จักดีปลี  จะมีปลูกเฉพาะตามสวนสมุนไพรใหญ่ ๆ  เพื่อใช้ทำยาไม่กี่แห่ง  เชื่อว่า  ถ้าไม่รณรงค์ให้ปลูกกัน  อีกไม่นานดีปลีต้องสูญพันธุ์อย่างแน่นอน
      ดีปลี  หรือ PIPER CHAB HUNT หรือ LONG PEPPER, PIPER RELTROFRACTU VAHL. อยู่ในวงศ์ PIPERACEAE เป็นไม้เถาเลื้อย  มีรากฝอยออกบริเวณข้อช่วยยึดเกาะ  ใบเป็นใบเดี่ยว  ออกเรียงสลับตามข้อ  รูปรีกว้าง  ปลายใบแหลม  โคนมน  สีเขียวสด  เวลาปลูกให้ต้นหรือเถาเลื้อยตามหลักหรือซุ้ม  จะมีใบหนาแน่นน่าชมยิ่ง  สามารถเลื้อยหรือได้ไกล  3 – 5 เมตร
      ดอก  ออกเป็นช่อแบบแยกเพศที่ง่ามใบและปลายยอด  ดอกเป็นรูปทรงกระบอก  ยาวประมาณ  1 – 2  นิ้ว  ดอกชูตั้งขึ้น  มีดอกขนาดเล็กเบียดกันแน่น  ผล  เป็นผลสด  สีเขียว  เมื่อสุกจะเปลี่ยนเป็นสีแดง  มีรสเผ็ดร้อน  ฉุนแรง  มีดอกและผลทั้งปี  ขยายพันธุ์ด้วยการปักชำกิ่ง  มีต้นขายที่ตลาดนัดสวนจตุจักร  ทักวันพุธ – พฤหัสบดี  บริเวณโครงการ  21  แผง  “คุณพร้อมพันธุ์” 
ประโยชน์ทางสมุนไพร  ตำรายาไทยใช้ผลแก่จัดแต่ยังสุก ตากแห้ง เป็นยาขับลม  บำรุงธาตุ  แก้ท้องเสีย  ขับรกหลังคลอด  โดยใช้ผล  1  กำมือ  หรือ  ประมาณ  10 – 15  ผล  ต้มเอาน้ำดื่ม  นอกจากนี้ผลยังใช้เป็นยาแก้ไอ  โดยเอาผลแห้ง  ครึ่งผลฝนกับน้ำมะนาวแทรกเกลือป่นเล็กน้อย จิบบ่อย ๆ  อาการจะหายได้  น้ำมันหอมระเหยและสาร PIPERINE  พบว่าสารสกัด “เมทานอล”  มีผลยับยั้งการบีบตัวของลำไส้เล็กและสารสกัด “ปิโตรเลียมอีเธอร์” ทำให้สัตว์ทดลองแท้ง  ดังนั้น  สตรีมีครรภ์จึงควรระวัง
ใบ  แก้เส้นสุมนา  (เส้นศูนย์กลางท้อง)  ผลแก้ธาตุพิการ  ท้องร่วง  ขับลมในลำไส้  แก้หืด  แก้ไอ  แก้ลมวิงเวียน  แก้ริดสีดวงทวาร  แก้หลอดลมอักเสบ  แก้โรคนอนไม่หลับ  แก้ลมบ้าหมู  แก้ปวดกล้ามเนื้อ  เกาต์  แก้ปวดฟัน  ปวดท้อง  ลดอาการเกร็งของกล้ามเนื้อเรียบ    ราก  แก้เส้นอัมพฤกษ์  อัมพาตดีมาก    ในต่างประเทศใช้ผลสดหรือแห้งดองเหล้าดื่มเป็นยาชูกำลัง